งานหัตถกรรมดั้งเดิม
นิบุทานิอิตะ ถาดไม้แกะลายไอนุ
二風谷イタ
ถาดไม้ตื้นแกะลายไอนุรูปก้นหอย หนาม และเกล็ดปลา สืบทอดโดยชาวไอนุริมแม่น้ำซารุ ฮอกไกโด
ข้อมูลสำคัญ
- ได้รับการรับรองเมื่อ
- 8 มีนาคม 2556
- ประเภท
- งานไม้และไม้ไผ่
- ภูมิภาค
- ฮอกไกโด
- ชื่อทางการภาษาญี่ปุ่น
- 二風谷イタ
- พื้นที่ตามทะเบียน (ภาษาญี่ปุ่น)
- 沙流郡平取町
ลายไอนุบนถาด
นิบุทานิอิตะ หรือถาดนิบุทานิ คือถาดไม้ตื้นแบนที่ทำมาใช้ได้นานในชีวิตประจำวัน แต่แกะลวดลายอย่างวิจิตร ลายไอนุมีทั้งโมเรอุโนกะ ลายก้นหอย ไออุชิโนกะ ลายหนาม และชิคุโนกะ ลายดวงตา บนพื้นลายรัมรัมโนกะ ผิวแกะเป็นเกล็ดปลา ผลิตที่บิราโทริ ฮอกไกโด จากไม้วอลนัตหรือไม้คัตสึระ ทั้งถาดและของชิ้นเล็ก
ผึ่งไม้หลายปี แล้วจึงแกะ
- เลื่อยซุงเป็นแผ่น แล้วผึ่งให้แห้งตามธรรมชาติ 3 ถึง 4 ปี
- ไสแผ่นไม้ให้เรียบ ตัดตามขนาด แล้วแกะหยาบให้ได้ทรงก้นและมุม
- วาดลายแล้วแกะเป็นเส้น แกะร่องให้เงาลึกขึ้น และเพิ่มเส้นคู่รอบลายหลัก
- ผิวเกล็ดปลา ตีเป็นตาราง แล้วแกะยกทีละช่อง
ริมแม่น้ำซารุ
นิบุทานิอิตะสืบทอดกันมานานกว่าร้อยปีโดยชาวไอนุและผู้คนที่อาศัยริมแม่น้ำซารุ มีบันทึกว่าถาดรูปครึ่งวงกลมและถาดกลมจากแถบนี้เคยถูกส่งเป็นเครื่องบรรณาการในกลางศตวรรษที่ 19
รู้ไว้ก่อนไป
- ถาดแต่ละใบทำมาใช้งานได้นานในชีวิตประจำวัน จึงควรใช้จริง ไม่ใช่แค่ตั้งโชว์
- ลองลูบลายเกล็ดรัมรัมโนกะ ทุกเกล็ดแกะด้วยมือ
คำถามที่คนไทยถามบ่อย
โมเรอุโนกะแปลว่าอะไร?
ชื่อภาษาไอนุของลายก้นหอย หนึ่งในลายหลักที่แกะบนนิบุทานิอิตะ
ใช้ไม้อะไร?
ไม้วอลนัตหรือไม้คัตสึระ
มาจากที่ไหน
หัตถกรรมอื่นจากพื้นที่เดียวกัน
ของดีประจำถิ่นจากพื้นที่เดียวกัน
เรื่องเล่ามรดกญี่ปุ่นในพื้นที่เดียวกัน
- เกียวดะ เมืองโกดังถุงเท้าทาบิ
- คิตามาเอะบุเนะ เรือพ่อค้าที่ทำให้เมืองท่าญี่ปุ่นร่ำรวย
- ถ่านหิน เหล็ก ท่าเรือ ปฏิวัติอุตสาหกรรมแห่งฮอกไกโด
- ทาคาโอกะ เมืองปราสาทที่กลายเป็นเมืองพ่อค้าและช่างหล่อ
- เนมุโระ ฮอกไกโด ดินแดนปลาแซลมอน 10,000 ปี
- มาสุดะ ผลงานชิ้นเอกแห่งญี่ปุ่นยุคกลาง
- เอซาชิ เมืองปลาเฮร์ริงที่เคยรุ่งกว่าเอโดะ
- โอตารุ หัวใจของฮอกไกโด เมืองการค้าที่ผู้คนช่วยกันกอบกู้
- ไอนุคามิคาวะ ชีวิตร่วมกับเทพคามุยแห่งไดเซ็ตสึซัง
แหล่งข้อมูลอ้างอิง
ข้อมูลในหน้านี้ตรวจสอบกับแหล่งเหล่านี้