งานหัตถกรรมดั้งเดิม
เคียวคุมิฮิโมะ เชือกถักไหมแห่งเกียวโต
京くみひも
เชือกไหมถักมือของเกียวโต ใช้กับศาลเจ้า ชุดเกราะ และกิโมโนมากว่าพันปี มีวิธีถักต่างกันราว 3,500 แบบ
ข้อมูลสำคัญ
- ได้รับการรับรองเมื่อ
- 15 ธันวาคม 2519
- ประเภท
- งานผ้าและเส้นใยอื่น ๆ
- ภูมิภาค
- คันไซ
- ชื่อทางการภาษาญี่ปุ่น
- 京くみひも
- พื้นที่ตามทะเบียน (ภาษาญี่ปุ่น)
- 京都市、宇治市
เชือกหนึ่งแบบต่อหนึ่งงาน
คุมิฮิโมะใช้ในญี่ปุ่นมากว่าพันปี ทั้งในศาลเจ้าและวัด เสื้อผ้า ชุดเกราะ และเชือกผูกฝักดาบ แต่ละงานมีวิธีถักเฉพาะ รวมแล้วราว 3,500 แบบ ตั้งแต่สมัยเมจิส่วนใหญ่ทำเป็นโอบิจิเมะ เชือกที่ผูกทับโอบิ เคียวคุมิฮิโมะผลิตในเมืองเกียวโตและอุจิ จังหวัดเกียวโต
ถักมือบนแท่นไม้
หลังแยกเส้น รวมเส้น และวัดความยาวด้ายแล้ว ช่างถักด้วยมือบนแท่นไม้หนึ่งในหกแบบ ได้แก่ มารุไดทรงกลม คาคุไดทรงเหลี่ยม ทาคาไดแท่นสูง คาโงะอุจิได อายาทาเกะได และไนกิได จากนั้นติดพู่และอบไอน้ำเก็บงาน
จากราชสำนักเฮอันสู่ชุดเกราะซามูไร
คนยุคโจมงก็ใช้เชือกฟั่นและเชือกถักง่าย ๆ แล้ว ส่วนเคียวคุมิฮิโมะว่ากันว่าเริ่มในสมัยเฮอัน สมัยคามาคุระใช้เชือกถักกับชุดเกราะมากขึ้น ฝีมือการถักแบบใช้งานจริงจึงพัฒนา พอสมัยเอโดะก็ผลิตเชือกเสื้อคลุมฮาโอริจำนวนมาก ดูงานพี่น้องได้ที่อิงะคุมิฮิโมะ
รู้ไว้ก่อนไป
- โอบิจิเมะ หรือสร้อยข้อมือคุมิฮิโมะเส้นสั้น เป็นของฝากจากเกียวโตที่เบาและพกง่าย
- ลองสังเกตเชือกบนของในวัดและชุดเกราะเก่าตามพิพิธภัณฑ์ในเกียวโต หลายชิ้นคือคุมิฮิโมะ
คำถามที่คนไทยถามบ่อย
คุมิฮิโมะมีวิธีถักกี่แบบ?
ราว 3,500 แบบ แต่ละแบบเหมาะกับงานต่างกัน
ปัจจุบันใช้คุมิฮิโมะทำอะไร?
ส่วนใหญ่ใช้เป็นโอบิจิเมะ เชือกผูกทับโอบิ รวมถึงเชือกฮาโอริและเครื่องประดับ
มาจากที่ไหน
หัตถกรรมอื่นจากพื้นที่เดียวกัน
- เคียวคาโนโกะชิโบริ ผ้ามัดย้อมลายจุดลูกกวาง
- เคียวคุโรมงสึกิโซเมะ กิโมโนดำพิธีการแห่งเกียวโต
- เคียวโคมง กิโมโนพิมพ์ลายแบบเกียวโต
- เคียวชิกกิ เครื่องเขินเกียวโตสายพิธีชงชา
- เคียวซาชิโมโนะ งานไม้ประกอบเกียวโตเพื่อพิธีชงชา
- เคียวเซ็นสึ พัดพับแห่งเกียวโต
- เคียวนิงเงียว ตุ๊กตาเกียวโตจากช่างหลายมือ
- เคียวนุอิ งานปักแห่งเกียวโต
- เคียวบุตสึงุ เครื่องบูชาพุทธแห่งเกียวโต
- เคียวบุตสึดัน ตู้พระเกียวโตจำลองวัดใหญ่
- เคียวยากิ คิโยมิซุยากิ เครื่องปั้นแห่งเกียวโต
- เคียวยูเซ็น กิโมโนวาดลายแห่งเกียวโต
ของดีประจำถิ่นจากพื้นที่เดียวกัน
เรื่องเล่ามรดกญี่ปุ่นในพื้นที่เดียวกัน
- คลองทะเลสาบบิวะ คลองแห่งความหวังจากโอตสึสู่เกียวโต
- คิตามาเอะบุเนะ เรือพ่อค้าที่ทำให้เมืองท่าญี่ปุ่นร่ำรวย
- จาริกแสวงบุญ 33 วัดเจ้าแม่กวนอิมไซโงกุ เส้นทางใจ 1,300 ปี
- ชาอุจิ 800 ปี เดินตามรอยมัทฉะในเกียวโตใต้
- ผ้าไหมชิริเมนแห่งทังโกะ 300 ปีของไหมริมทะเลเกียวโตเหนือ
- โยโกสุกะ คุเระ ซาเซโบะ ไมซูรุ สี่เมืองท่าทัพเรือของญี่ปุ่น
แหล่งข้อมูลอ้างอิง
ข้อมูลในหน้านี้ตรวจสอบกับแหล่งเหล่านี้